Op Oudejaarsdag spreekt Bert van der Put in zijn column over de magere prestaties van Ajax in de laatste weken. De Amsterdammers leden vorige week een smadelijke nederlaag in Arnhem en speelden zaterdagmiddag in Nijmegen met 2-2 gelijk tegen NEC. Was die straftraining op Eerste Kerstdag eigenlijk wel zo zinvol? En wordt het tijd voor een psycholoog bij Ajax? Bert probeert op deze vragen een antwoord te vinden.

Is er een schuldvraag? - door Bert van der Put

Nog steeds is de rust rondom Ajax niet teruggekeerd. Wat een nederlaag tegen Vitesse al niet los kan maken. Vóór aanvang van de wedstrijd tegen Roda JC hield ook ik even de adem in. Een nieuwe zeperd of zelfs maar een bloedeloze 0-0 zouden zeker voor een vervroegd Oudejaarsvuurwerk zorgen. Gelukkig werd er toch nog gewonnen. Vraag me niet hoe. Het zwaarder geschut blijft voorlopig tot Oudejaarsdag op stal. Of het zo moet zijn. Een dag eerder is dan de uitwedstrijd tegen NEC.

Dat het met een team, tot 12 november nog zó goed voetballend, zó snel bergafwaarts kan gaan is voer voor psychologen. Als we tenminste Freek de Jonge in Studio Voetbal van 24 december jl. mogen geloven. Ik vind dat Freek een beetje gelijk heeft. Een goede psycholoog kan mensen helpen zichzelf beter te leren begrijpen. Het lijkt tegenwoordig wel of elk woord dat met 'psych' begint een besmettelijke ziekte aankondigt. Een hele tijd geleden had Ajax trainers, zoals Kovacs, die zelf de gave hadden spelers te kunnen doorgronden en ook aan te geven waar mogelijk een weg naar verbeterd functioneren zou kunnen liggen.

Ik blijf het jammer vinden dat Foppe de Haan niet voor een trainersfunctie bij Ajax te strikken was. Ik denk dat hij de jonge spelers op de juiste wijze had kunnen helpen bij hun ontwikkeling. Hij heeft bij Jong Oranje bewezen die invloed uit te kunnen oefenen. Met Ronald Koeman, Danny Blind en ook Henk ten Cate is een ander type trainer in huis gehaald. Niet dat er geen anderen te halen zouden zijn geweest. Het was ook bewust beleid van Ajax om het liefst jonge trainers aan te stellen die een echt Ajax-verleden hadden en daarom de Ajacied beter zou kunnen aanvoelen. De periode Koeman heeft geleerd dat je je als bestuur goed kunt vergissen. Juist op het menselijk vlak is Ronald niet moeders sterkste gebleken. Dat hij nu bij PSV wel succes heeft komt, het spijt me Ronald, echt niet door zijn aanwezigheid van een half jaar.

Volgens mij is Henk ten Cate bezig het 'puin' te ruimen dat uit de periodes Koeman en Blind is overgebleven. Hij wil echt iets aan de weerbaarheid en aan de gebrekkige winnaarsmentaliteit van een aantal spelers doen. Juist onze goede trainer heeft sinds 12 november bewezen dat ook hij met de psychologische kant van spelersbegeleiding moeite heeft. Verder liet hij in tegenvallende situaties, zoals in de uitwedstrijden tegen Sparta, Excelsior en Vitesse, niet zien de situaties de baas te kunnen en echt overwicht over de spelers te hebben.

Ook ik vind dat het een kwestie van juist coachen is om te voorkomen dat een ruststand van 0-2 in de tweede helft alsnog naar de haaien gaat. Voor Vitesse aan de inhaalrace begon was er een theepauze. Als Aad de Mos er in slaagt om in dat kwartiertje zijn spelers flink op te peppen dan had hier bij Ajax ook meer moeten gebeuren. Schaatscoach Gerard Kemkers gaf bij de NK schaatsen het juiste voorbeeld. Hij relativeerde het overweldigende TVM-succes door aan te geven waar hij nog niet tevreden over was. Ik geloof niet in straftrainingen op Eerste Kerstdag. Ik heb jarenlang de kans gehad om mij toevertrouwde leerlingen te straffen als er van wanorde, werkweigering of onfatsoenlijk reageren sprake was. Een echt goed gesprek, het aanstippen van positieve eigenschappen en vooral ook mijzelf af en toe kwetsbaar opstellen hielp vaak beter. Heus, ik wil Henk ten Cate niet afvallen. Enkele van zijn goede kanten heb ik in vorige columns al aangestipt. Zoals het beter maken van spelers en het kunnen winnen van moeilijke uitwedstrijden. Maar dat is voor een topcoach bij Ajax niet voldoende.

Kampioen zal Ajax in dit seizoen helaas niet meer worden. Maar er blijven kansen genoeg over om iets op niveau te laten zien. Te beginnen op 14 februari in Duitsland tegen Werder Bremen. Maar ook zal er duidelijkheid moeten komen in het te spelen systeem, spelers mogen best meer weten waar ze precies aan toe zijn. Als Henk ten Cate hierin progressie kan boeken, dan kan hem straks in de zomer niet alles verweten worden. Met het bestuur samen moet hij proberen om te voorkomen dat er van de huidige selectie te veel spelers gaan lopen. Dan kan er van een echt bouwen sprake zijn. Bouwen aan een echt moeilijk te kloppen ploeg waar iedereen met veel plezier naar komt kijken.

Lees ook: Gabri en Roger, een mini-zilvervloot voor Ajax?
Lees ook: Ajax, wat maak je me nou?
Lees ook: Hennie en Alfons, de assistenten van Henk ten Cate

terug